الشيخ الأميني ( مترجم : واحدى )

393

الغدير ( فارسى )

رسول خدا نازل گرديد . ابن مردويه با دقت در سند از ابن مسعود روايت كرده كه گفت : ما در عهد رسول خدا اين آيه را چنين قرائت مىكرديم : يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ انّ عليّا مولى المؤمنين ، وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَما بَلَّغْتَ رِسالَتَهُ وَ اللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ . « 1 » 28 - سيد شهاب الدين آلوسى شافعى بغدادى ( م 1270 ) گويد : شيعه چنين پندارد « 2 » كه مراد آيهء تبليغ از جملهء « آنچه كه خدا به تو نازل فرموده است » ، خلافت على ، كرّم اللّه وجهه ، مىباشد ، چه آنان به اسنادهاشان از ابو جعفر و ابو عبد اللّه ، رضى اللّه عنهما ، روايت كرده‌اند كه خداى تعالى به پيغمبرش وحى فرمود كه على ، كرّم اللّه تعالى وجهه ، را به جانشينى خود معرّفى و اعلام نمايد و آن حضرت مىترسيد كه اين امر بر جمعى از اصحابش سخت و دشوار آيد ، پس خداوند براى تشجيع او به كارى كه مأمور به انجام آن بوده است ، اين آيه را نازل فرمود . از ابن عبّاس روايت شده كه گفت : اين آيه دربارهء على ، كرّم اللّه وجهه ، نازل شد زمانى كه خدا رسولش را موظّف ساخت كه مردم را به ولايت او آگاه فرمايد و آن حضرت بيمناك شد از اينكه مردم او را به هوادارى از عموزاده‌اش سرزنش و نكوهش نمايند . پس خداى متعال اين آيه را وحى فرمود و آن حضرت به پا خاست و ولايت او را در روز غدير خم اعلام داشت و دست او را گرفت و فرمود : من كنت مولاه ، فعلىّ مولاه . اللهم وال من والاه و عاد من عاداه . « 3 » جلال الدين سيوطى در الدر المنثور با دقت در اسناد از ابن ابى حاتم و ابن مردويه و ابن عساكر آورده كه آنها از ابو سعيد خدرى روايت كرده‌اند كه گفت : اين آيه روز غدير خم در شأن علىّ بن أبى طالب ، كرّم اللّه وجهه ، به رسول خدا نازل شد . ابن مردويه هم با دقت

--> ( 1 ) . فتح القدير : 3 / 57 . ( 2 ) . اين جمله از گفتار آلوسى مشعر بر اين نيست كه روايات نزول آيهء تبليغ در شأن على عليه السّلام اختصاص به شيعه دارد ، چه نامبرده خود بعدا به روايت اهل سنت در اين باب اعتراف نموده و قسمتى از روايات مربوط به آن را هم ذكر كرده است . بلى ، چيزى را كه آلوسى به شيعه و پندار و اعتقاد شيعه نسبت داده ، اين است كه اين آيهء كريمه خلافت امير المؤمنين عليه السّلام را بيان مىدارد و چون ما در آينده پيرامون دلالت اين آيه بر امر مذكور بحث خواهيم نمود ، فعلا با نامبرده محاجه نمىكنيم و به زودى بر آنچه كه حقيقت قضيّه را روشن خواهد كرد ، به خواست خدا واقف خواهيد شد . ( 3 ) . روح المعانى : 2 / 348 .